أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

43

قانون ( فارسى )

اين رخساره سرخ‌رنگ مىشود و باد مىكند . سرخ‌رنگى و بادكردگى رخسار بيمار به‌طور آشكار بيش از آن مىشود كه در حالت طبيعى بودند . گزش گرماى تب بسيار شديد نيست ، هرچند درد ، در حالت چنين تبى بسيار است ؛ زيرا ورمهايى كه سبب تب مىشوند ورم خونى هستند ؛ مگر اينكه تب ناشى از ورم پير و باد سرخ باشد . در حالت اين نوع از تبها قطرات عرق از بدن مىچكند ، نبض بيمار درشت ، سريع و پياپى مىزند ، كه سبب اين اختلاف نبض پرشدگى و حرارت زياد است . ادرار بيمار آبى و سفيد ( شفاف ) است ؛ زيرا موادى كه بايد با بول باشد به سوى ورم و قرحه‌ها رفته است . علاج بايد قبل از هر چيز بيمار را رگ بزنى و بعد از رگ‌زنى اسهال دهى ! آنگاه به مداواى ورم بپردازى و انواع ورم را هريك با علاج ويژهء آن مداوا كنى . غذاى بيمار لطيف باشد ، و تا درجهء تب كاملا پايين نيايد نبايد غذا بخورد . بايد حتما چيزهايى را تناول كند كه فرونشان حرارت و سردىبخش و رطوبت‌زا هستند . به هيچ وجه نبايد شراب بخورد . داروهاى گذاشتنى بر اندام ورم‌كرده بگذار ! داروى گذاشتنى را وسيلهء برف سرد گردان و در جايى بگذار كه زيانى به ورم نرساند و مانع رسيدن ورم نشود . تنها منظور از داروى گذاشتنى سرد بر ورم اين باشد كه مرزى را ميان قلب و جاى ورم تشكيل دهد ، و سردى دارو به ژرفا تأثير گذارد . فصل بيست و پنجم تب چرك و زبرى بدن اين حالت از تب روزانه كه ما آن را تب چرك و زبرى ناميده‌ايم ، از تحليل نرفتن مواد سزاوار تحليل رفتن پديد مىآيد . راه بر تحليل رفتن مواد بسته است . راه‌بندان نزديك رويهء بدن است و در ژرفاى بدن واقع نشده است . كسانى كه عادت به حمام رفتن داشته‌اند و آن را ترك گفته‌اند ، ممكن است به چنين حالتى از تب مبتلا شوند . اكثرا كسانى كه به اين حالت از تب مبتلا مىشوند آنهايى هستند كه بخارهاى ناشى از خلط مرارى در بدن آنها به حد زياد توليد مىشود و اين توليد بخار سببش سوء مزاج بدن يا نوع غذا يا آب ناسازگار يا از اثر بىخوابى كشيدن زياد و يا از خستگى زياد سرچشمه مىگيرد .